AI: Alleluja (of Halleluja) is een uitroep die “Prijst de Heer (Jah)” betekent, afkomstig uit het Hebreeuws. Het is een samenvoeging van hallel (prijzen) en Jah (God). Het wordt in de Bijbel (Psalmen) gebruikt als lofprijzing en komt veelvuldig voor in liturgische en muzikale contexten als een vreugdevolle uitroep.
Je kunt ook Hoera roepen. Heidenen en antisemieten roepen liever Hoera dan Alleluja. Alleen is dat Hoera nogal beladen, want oorspronkelijk is het een kreet van soldaten juist voor ze ten aanval gaan. Het komt (zegt Wiki) van het Middelhoogduitse werkwoord ”hurren”, zich snel voortbewegen – richting vijand om die in de pan te hakken.
Tolstoj in zijn Oorlog en Vrede hoort de Russische kandidaten voor de gehaktmolen dikwijls Hoera roepen. De Russen zelf denken dat Hoera een Mongoolse uitdrukking is die ”aanvallen” betekent.
Je vraagt je misschien af wat dit allemaal te maken heeft met Pasen ?
Tja, we leven nu eenmaal in een tijd waarin we massaal worden gemanipuleerd om enthousiast het leger te vervoegen en in een volgende fase ten oorlog te trekken.
Oorlog, orgie van de dood. Hoera !
Misschien helpt het besef daarvan om radicaal voor Pasen te kiezen: triomf van het leven.
Dus ja: hier geen ”Hoera !” maar ”Alleluja !”
Meer nog: Alleluja in zijn oorspronkelijke betekenis: ”Prijs de Heer !” Geen overwinning van het leven op de dood zonder de Heer.
Vorige donderdagavond werd Jezus na een politiek schijnproces veroordeeld tot de kruisdood. De wreedste doodstraf die ze kenden in die tijd. Vrijdag hebben ze het vonnis voltrokken en werd hij begraven in een graf, uitgehouwen in een rots. Ondertussen is het zondag geworden en vrouwen hebben de moed om bloemen op zijn graf te komen leggen. (Van de mannen geen spoor, die hadden schrik om als medeplichtige van de veroordeelde beschouwd te worden.) Maar ze vinden dat graf leeg. Is het vrouwelijke 🙂 hysterie dat ze dan in de tuinman van het kerkhof de Heer herkennen ? Wat het ook is, bij zijn volgelingen ontstaat de overtuiging dat Hij verrezen is uit de dood.
Er zijn getuigenissen van enkele ontmoetingen met hem na het lege graf. Er is het verhaal van Jezus die na bemoedigende woorden tot zijn leerlingen ”werd omhooggeheven en opgenomen in een wolk”. Sinds toen heeft niemand hem nog gezien.
Alles samen genomen een raar verhaal.
Wat is er écht gebeurd ? Wat zijn de vast te stellen feiten ? Zijn de getuigen betrouwbaar ?
Doet het er toe ?
Onmiskenbaar feit is dat op een bepaald ogenblik in de geschiedenis op een bepaalde plaats een kleine groep ongeletterde, niet al te moedige mannen (en wel moedige vrouwen), tot de overtuiging zijn gekomen dat het kan lijken alsof het kwaad, de dood, overwint, maar dat finaal het goede, het leven zegepraalt.
Wie naar onze wereld kijkt kan niet anders dan tot het besluit komen dat het misschien wel mooi klinkt, maar dat de geschiedenis van de mensheid aantoont dat het nergens op slaat. We sukkelen van de ene oorlog in de andere.
Met Kerstmis zingen we samen met wat engelen: ”Vrede op aarde …” Welnu, er is nooit vrede geweest. Hoogstens het tijdelijk neerleggen van de wapens. Zeker deze tijd toont het faillissement van de boodschap van de verrijzenis. De dood overwint. Niet alleen in Iran of Gaza; ook bij ons.
Daar zit ik dan mee, als gelovige, met mijn Alleluja.
En toch. En toch wint het leven. Het zit vervat in het Alleluja: ”Prijst de Heer !”
Niet wij overwinnen de dood. Niet wij stichten vrede.
Het is de Heer die het doet.
Alleen moeten wij het Hem làten doen.
Vrede, het leven dat de dood overwint, zal er pas komen als wij ons overgeven aan de God van Jezus. Als wij durven leven zoals Hij. Als wij, zoals Hij op het kruis, durven zeggen: ”Vader, niet mijn wil, maar uw wil geschiede”. Als wij Zijn wil laten geschieden. In ons, in onze wereld.
Het vraagt durf om de veiligheid van het zelfgebouwde cocon te verlaten; om je eigen wil, vanuit je eigen inzicht, gericht op je eigen belang, los te laten en je over te geven aan de wil van de Vader van Jezus; om te leven volgens de boodschap van Jezus.
Sorry dat ik hier mythologische en gewone taal door mekaar haspel. Maar daarzonder krijg ik het niet gezegd.
Pas als er voldoende mensen op deze aardklot de boodschap van Jezus ernstig gaan nemen, zal er vrede zijn; zal het leven de dood overwinnen; zullen we leven als levenden, als leven brengenden en niet als dood brengenden en als levenslang stervenden.
Er zijn mensen die graag heilige beelden kapot slaan; die de verrijzenis belachelijk maken. Maar de verrijzenis is bezig. Nu. Ze is niet iets van toen en niet iets van later, na mijn sterven. Ze gebeurt nu. In mij, in de mate dat ik er in slaag om niet mezelf, maar de Heer te prijzen. Alleluja !
PS Dat ik het hier boven over de Russen heb, is géén propaganda tegen de Russen. Het is niet mijn bedoeling om de Russen als vijanden af te schilderen gelijk de dommen en slechten tegenwoordig graag doen. Ik had hier even goed Amerikaanse soldaten kunnen tonen, al weet ik niet of die hoera roepen. Alleluja roepen ze zeker niet.