Spiritualiteit

Ignis

Rick Timmermans

Renate Cauwels: “Ik voelde Gods liefde wegdeemsteren”

Renate Cauwels was begin twintig toen God haar “een groot liefdesavontuur” binnenlokte, om een aantal jaar later volledig uit haar leven te verdwijnen. Hoe houdt ze die stilte vol

Nogal wat mensen haken al af nog voor ze de woorden “God lokte haar een groot liefdesavontuur in” helemaal gelezen hebben. Ik kan dat begrijpen. Het is een taaltje dat past binnen een kliekje van gelijkgezinden, maar waar gewone mensen geen voeling mee hebben.

Het gaat om een vorm van mystiek: een geloofsbeleving waarin emoties een grote rol spelen. Voor mij mag dat. Een mens heeft recht op zijn emoties. Het mooie aan de mystiek van Renate (eigenlijk van alle “goede” mystiek) is dat de mystiek haar dichter bij haar medemensen brengt, en een bron is van goedheid, en, natuurlijk: dat hij haar gelukkig maakt.

Als ik nu lees wat ik zelf schrijf word ik wel wat jaloers op Renate. Maar er is niets aan te doen: die mystiek is aan mij niet besteed. “Spiritualiteit” verder lezen

Poetin, een man om lief te hebben !

Toegegeven: ik heb getwijfeld of ik in mijn titel “man” of “mens” moest schrijven. “Man” kan sommigen doen denken aan seks, en dat is hier niet de bedoeling. Het is toch “man” geworden omdat ik anders niet kon beginnen met deze inleiding. En vooral: omdat ik enkel intelligente lezers heb.

Toegegeven: ik ben een smeerlap. Een christelijke smeerlap. Af en toe kom ik iemand tegen die niet vriendelijk is; zich vijandig opstelt. Dat gebeurt niet veel, want ik kom weinig mensen tegen; maar soms dus wel. Ik beantwoord die vijandigheid dan met grote vriendelijkheid. Ah ja, want ik ben christen en neem ook het moeilijkste gebod ernstig: heb je vijand lief ! Ik verdrink haat in liefde. “Poetin, een man om lief te hebben !” verder lezen

Bestaat God ?

Op facebook verzeil ik soms in discussies over religie en godsdienst. Dat is natuurlijk ook mijn eigen schuld. Niemand verplicht me er toe om te reageren. Maar zowel mijn goed als mijn slecht karakter verplichten me er toe: er is zoveel onwetendheid, ook bij mensen die oprecht hebben nagedacht over een en ander. Het probleem ligt er natuurlijk in dat ze weinig – of in ieder geval té weinig – basisinzichten hebben. Dat is niet hun schuld. Onder andere de katholieke kerk en het godsdienstonderricht falen erbarmelijk.

Laat me hier een poging doen om een en ander te verduidelijken. Het zijn natuurlijk geen objectieve inzichten – ik denk dat die in deze materie niet bestaan – en iedereen doet er dan verder ook maar mee wat hij wil. Even goede vrienden – of vijanden. Ik hou van vijanden. Daarvoor ben ik christen. “Bestaat God ?” verder lezen

Paasmaandag

Zelensky is van Joodse afkomst en komt daar nu meer voor uit, vooral om de steun van de Joden te werven. Of hij het nog echt meent met zijn geloof is niet zo duidelijk. Zeker niet als je ziet hoe hij heult met regelrechte neonazi’s.

Biden is pratikerend katholiek…

Poetin viert elke jaar Pasen in de kathedraal van Moskou.

De Croo viert enkel zichzelf. Die mag vandaag dus niet meespelen.

Hoe is het in godsnaam mogelijk dat mensen die zich tot het christelijk geloof bekennen, verworden tot moordenaars ?

Ik hou het kort vandaag: een christen moet per definitie een mens van vrede zijn. Als hij dat niet is, verraadt hij het geloof. Onze wereld zou er mooier uitzien als meer mensen gelovig waren. Echt gelovig.

Niemand verwacht van jou en mij dat we perfect zijn. Zondigen is toegelaten. Maar oorlog voeren is dat niet, tenzij het zou gaan om extreme gevallen zoals de holocaust waarbij het lijden van de bevrijders opweegt tegen het lijden van de onderdrukten.

In Oekraïne is dat niet zo.

De rechtvaardige oorlog waar de katholieke kerk het vroeger over had, bestaat niet. Een oorlog kan enkel verantwoord worden vanuit het principe van het minste kwaad: de oorlog is kwaad, maar als dat kwaad leidt tot het vermijden of stop zetten van erger kwaad, kan het aanvaardbaar zijn.

Dat is niet zo in Oekraïne. De duizenden doden en vernietiging van ganse steden wegen niet op tegen de nadelige politieke en sociale gevolgen van een Oekraïne onder Russische invloed. Net zoals ze niet opwegen tegen een Oekraïne onder Westerse invloed.

Een oorlog is altijd van het ergst denkbare kwaad.

Maar dat is de wereld waarin we leven: een wereld zonder God en dus zonder vrede.

Stuur ezels naar Oekraïne in plaats van wapens !

            Bezinning op palmzondag     Felix Timmermans /de vlucht naar Egypte

 

Lucas 19, 28-40

Nadat Hij dit verhaal had verteld,
ging Jezus met Zijn discipelen verder naar Jeruzalem.
Toen Hij in de buurt van de Olijfberg kwam
en bijna bij de dorpen Bethfagé en Bethanië was,
stuurde Hij twee van Zijn discipelen vooruit.
“Ga naar het dorp daar”, zei Hij.
“Als jullie er binnenkomen,
zullen jullie een ezel zien die vastgebonden langs de weg staat.
Het is een veulen, waarop nog niemand heeft gereden.
Maak hem los en breng hem hier.
Misschien vraagt iemand waarom jullie dat doen.
Zeg dan alleen maar:
De Heer heeft hem nodig.”
Zij gingen op weg en vonden het veulen,
precies zoals Jezus had gezegd.
Ze maakten het dier los.
Daar kwamen de eigenaars al aan.
“Wat moet dat?” vroegen ze.
“Waarom maken jullie ons veulen los?”
“De Heer heeft hem nodig”,
antwoordden de discipelen.
Ze brachten het veulen bij Jezus
en legden hun jassen erover,
zodat Hij erop kon zitten.
De anderen spreidden hun jassen voor Hem uit op de weg.
Toen Hij de helling van de Olijfberg opging,
begonnen al Zijn volgelingen te zingen en te jubelen.
Zij prezen God voor de geweldige wonderen,
die zij Jezus hadden zien doen.
“God heeft ons een koning gegeven!” juichten ze.
“Lang leve de koning! Vrede in de hemel!
Alle eer is voor God in de hoogste hemelen!”
Maar enkele Farizeeërs, die tussen de mensen liepen,
zeiden tegen Jezus:
“Meester, zeg toch tegen Uw volgelingen dat zij hun mond houden.”
“Als zij hun mond houden”, antwoordde Jezus,
“zullen de stenen gaan roepen!”

“Wat zou ik graag dat ezelveulen geweest zijn.” Dat was de spirituele commentaar van een van mijn godsdienstleerkrachten bij deze tekst. Het ging er dan over dat het veulen uitverkoren was om de Messias te dragen… Zoals wel meer godsdienstleerkrachten was hij een brave man – tegenwoordig zou het een vrouw zijn – maar ik moet eerlijk bekennen dat zijn betrachting om die ezel te zijn aan mij toch niet besteed was.

Maar zijn basisintuïtie was juist: de ezel speelt een cruciale rol in het verhaal. Lucas verwijst hier in de eerste plaats naar een tekst uit het Oud-Testamentische boek van de profeet Zacharias. In die tekst wordt een oorlogssituatie beschreven waarin de mensen zich totaal onveilig voelen. En dan komt er iemand die hen zal redden: een koning. Maar waar men een koning strijdvaardig op een paard verwacht, zit deze koning ongewapend op een veulen. En hij brengt geen oorlog, maar vrede… Dat ezelachtige vrede-thema van Zacharias komt later uitdrukkelijk aan bod in de tekst van Lucas als de mensen roepen: “Vrede in de hemel”. Daar verwijst Lucas naar zijn kerstverhaal waar de engelen zingen: Vrede op aarde…”

Want die ezel heeft ook al de show gestolen in het kerstverhaal waar de zwangere Maria, gezeten op een ezel en geleid door Jozef, vanuit Nazareth naar Bethlehem trekt. Wat later komt het beeld terug bij de vlucht naar Egypte.

Ook in het kerstverhaal is de vrede een belangrijk thema. Daarvoor worden zelfs de engelen opgevorderd.

Altijd opnieuw draait het rond macht, of liever onmacht, of machteloosheid. Of nog beter: over ieder ontbreken van streven naar macht.

Aan kerkgangers wordt geregeld gevraagd om het Credo op te zeggen. In deze klassieke geloofsbelijdenis van Nicea staan er over het leven van Jezus slechts twee momenten: zijn geboorte en sterven. Niets over zijn woorden of daden. En die twee levensmomenten zijn momenten van totale machteloosheid: een pas geboren kind van armoezaaiers, even later een vluchteling; en op het einde een sukkelaar op een kruis.

Jezus stelt ons voor een God die volgens de filosofen en theologen almachtig zou moeten zijn, maar in feite machteloos is. Of kiest hij voor machteloosheid omdat macht altijd tot oorlog en onderdrukking leidt ?

En nu hoor ik jullie al filosoferen of het wel opportuun is om te kiezen voor machteloosheid als je bedreigd wordt door een machtige vijand ? Zou een christen dan Hitler zijn gang hebben moeten laten gaan ? Is de christen een naïeve sul ?

Ik kom daar op terug. Maar daar gaat het nu even niet over. Het gaat er wel over dat vrede niet samenvalt met afwezigheid van oorlog. Want oorlog kan afwezig zijn als er evenwicht is tussen machten. Maar dat is nog geen vrede. Altijd is er ooit: de macht is niet meer in evenwicht en dus komt er ooit de oorlog.

De christelijke boodschap gaat veel dieper: échte vrede is er pas als er geen streven naar macht meer is. Echte vrede is er pas als wij mens zijn geworden naar het beeld en gelijkenis van de machteloze God van Jezus.

Kan je dit toepassen op onze wereld van vandaag ?

Zouden de Oekraïners Poetin hebben moeten verwelkomen met olijftakken die vrede symboliseren ?

Ik probeer het me voor te stellen. Zou het vervolg dan zo veel erger geweest zijn dan de toestand nu ? Boetsja zou niet hebben plaats gevonden. (Of nu de Russen of de Oekraïners zelf dader zijn, maakt in deze niets uit.)

Neen, we leven niet in een wereld die getekend is door het christendom en die geregeerd wordt door liefde die niet uit is op macht. Ik kan dus niet doen alsof de macht er niet is en de smeerlappen die uit zijn op macht zo maar hun gang laten gaan.

We hadden Hitler nooit mogen toelaten om de holocaust te plegen. En de enige manier om dat te beletten zou geweld geweest zijn.

Maar moeten we toch niet goed nadenken of we dat geweld niet moeten voorbehouden voor de écht noodzakelijke situaties zoals een holocaust ?

Of nog: moeten we de gevolgen van een oorlog niet beter afwegen tegen de nadelen van het ondergaan van macht ?

Weegt het menselijk leed in Oekraïne, – aan de kant van de Oekraïners, maar ook aan de kant van die gewone Russische jongens en hun familie – wel op tegen de nadelen van een Oekraïne in de invloedssfeer van Rusland ?

De wereld zonder macht en vol vrede is op dit ogenblik een onbereikbare droom. En toch moeten we die droom durven blijven dromen. En we kunnen er aan werken om die droom toch waar te maken. We weten dat we hem niet kunnen waar maken, en toch moeten en kunnen we er aan werken.

Het is simpel: gaan we er van uit (zoals de liberalen) dat de mens nu eenmaal en voor altijd een egocentrisch en egoïstisch wezen is dat de andere mens als een concurrent ziet, of geloven we dat de mens een wezen in evolutie is, en dat die evolutie een positieve evolutie is en dat de mens ooit in staat zal zijn tot echte gemeenschap ? Wil ik een mens zijn die die evolutie bevordert of tegenwerkt ? De positieve keuze sluit realisme niet uit. Ik laat ook niet zo maar op mijn gezicht slaan. En toch kan ik effectief streven naar een betere wereld.

In de context van vandaag begint dat dus met omgaan met macht en met het uitdragen van de kracht van machteloosheid.

Het christendom wijst hier de weg. Het gaat om geloof – raar dat sommigen zoveel problemen hebben met geloof. Geloof waarzonder er geen hoop is.

Ik wil op weg gaan naar een betere en zelfs naar een ideale samenleving, al kan ik me die niet voorstellen.

Maar die weg kan er geen zijn van streven naar macht om zo’n ideale samenleving tot stand te brengen.

Lenin, heeft dat wel gedaan. Als Lenin een beetje christen zou geweest zijn, zouden we de verschrikkingen van Stalin niet hebben gekend.

Neen, de reis zal een rit op een ezel zijn.

Innerlijke vrijheid

Kerknet

Lieve Wouters

Harten zonder Grenzen – Drie keer tralies, drie keer bevrijding

19 jaar geleden bevrijdde Dries Neirynck zich van een alcoholverslaving. Vandaag breekt hij figuurlijke tralies in de gevangenis en palliatieve zorg

Vrijheid.

Je kan vele invullingen geven aan dat woord.

Zelf ben ik extreem gevoelig voor onvrijheid. Ideologisch heeft dat me geleid naar het anarchisme. Ik ben niet anarchist omdat ik het anarchisme als ideologie heb leren kennen en me dan tot die ideologie heb bekeerd. Ik ben anarchist omdat ik vanuit mijn vrijheidsdrang een eigen ideologie ontwikkeld heb en dan ontdekte dat mijn ideologie niet zo oorspronkelijk is als ik dacht, maar al veelal (niet helemaal) terug te vinden is in het anarchisme.

De minste dwang verandert me in een reactiemachine. “Innerlijke vrijheid” verder lezen

Geweldloos verzet een alternatief voor de oorlog ?

Ignis

Jan Peters SJ schetst de grote dilemma’s waarvoor de oorlog in Oekraïne de christelijke vredesbewegingen stelt.

Actieve geweldloosheid werd in de afgelopen jaren de kern van hun beleid. Hoe daar nu bijvoorbeeld invulling aan te geven

Jan Peters stelt vragen, maar geeft geen antwoorden. Toegegeven: het is ook niet gemakkelijk.
Alhoewel: voor wie het christendom radicaal ernstig neemt is het antwoord duidelijk: actieve geweldloosheid is het enige antwoord op de agressie van een oorlog.

De leer van de rechtvaardige oorlog en wettige zelfverdediging is voorbijgestreefd. Hij is voorbijgestreefd omdat de middelen en de vernietigingskracht in een hedendaagse oorlog zodanige proporties hebben aangenomen dat een oorlog op geen enkele manier nog kan worden verantwoord. Dat houdt in dat enkel actieve geweldloosheid als verzet nog aanvaardbaar is. “Geweldloos verzet een alternatief voor de oorlog ?” verder lezen

Op weg in de woestijn

 

De Wereld Morgen

Ilse Geerinck .

Woestijnervaring

Naar aanleiding van de Vastenperiode die voor katholieken aanvangt op Aswoensdag, pende Ilse Geerinck haar gedachten neer over de verdwaling in het eigen leven, die velen volgens haar meemaken in deze neoliberale tijd. “Eigenaardig genoeg biedt de Vasten aanknopingspunten om het neoliberale tijdsritme van excelleren of opdrijven aan te pakken.

Vorige woensdag was het as-woensdag, het begin van de katholieke vasten. Heb jij daaraan gedacht ?

Tegenwoordig zijn er nogal wat mensen die meer aandacht hebben voor de Ramadan dan voor de katholieke vasten. En neen, ik heb het nu niet over moslims.

Misschien begrijp ik dat zelfs. Want de hedendaagse heidenen zijn totaal ongevoelig geworden voor wat een beetje hoger hangt dan hun eigen zeer persoonlijke navel en vullen hun geest met betaald niets.

Je hebt natuurlijk ook de gefrustreerde ex-katholieken  die dikwijls terecht de rug hebben gekeerd naar de verkrachting van de vastenidee die de pastoors hen hebben ingelepeld, maar het kind met het badwater hebben weggegoten.

En ja, dan heb je natuurlijk ook nog de meerwaardezoekers, de mindfulnessadepten… Tel daar ook nog maar een stel “activisten voor om het even wat, als het maar goed klinkt”, bij, en je jogt met  de narcistenclub in natuurgebied waar kinderen, opgejaagd door lichthoofdige onderwijzers blikjes hebben geraapt. Want dat staat in de eindtermen. “Op weg in de woestijn” verder lezen

De kerk moet politiek zijn

Ignis

Bisschop John Stowe: “De kerk moet politiek zijn”

John Stowe is franciscaan en sinds 2015 bisschop van Lexington in Kentucky. Hij schuwt politieke uitspraken niet. “Ik kom zonder enige terughoudendheid op voor sociale rechtvaardigheid, want dat was en is de missie van Jezus.

John Stowe is een Amerikaan en dus zullen we hem maar vergeven dat hij Amerika een krachtige democratie vindt. Zelfs bij ons wordt die propagandistische boodschap verkondigd door mensen die doorgaan voor intelligent.

Maar ter zake heeft hij wel gelijk: sociale rechtvaardigheid ligt fundamenteel vervat in de christelijke boodschap, en dus is ze politiek. Niet partijpolitiek, maar politiek.

Natuurlijk heeft de Jezus van de evangelies nooit gesproken over sociale rechtvaardigheid, of over een sociale zekerheid, net zo min als over kapitalisme, marxisme, democratie of dictatuur. “De kerk moet politiek zijn” verder lezen