Bezinning op zondag

Daar kan Marx nog een lesje van leren !

1 Kor 12, 12-30

DE VERGELIJKING MET HET LICHAAM
12Het menselijke lichaam vormt met zijn vele ledematen een geheel; alle ledematen, hoe vele ook, maken tezamen een lichaam uit. Zo is het ook met de Christus.
13Wij allen, Joden en heidenen, slaven en vrijen, zijn immers in de kracht van een en dezelfde Geest door de doop een enkel lichaam geworden en allen werden wij gedrenkt met een Geest. 14Een lichaam bestaat nu eenmaal niet uit een lid, maar uit vele leden. 15Veronderstel dat de voet zegt: “Omdat ik geen hand ben, behoor ik niet tot het lichaam,” behoort hij daarom niet tot het lichaam? 16En veronderstel dat het oor zegt: “Omdat ik geen oog ben, behoor ik niet tot het lichaam,” behoort het daarom niet tot het lichaam? 17Als het hele lichaam oog was, waar bleef dan het gehoor? Als het helemaal gehoor was, waar bleef de reuk? 18In werkelijkheid echter heeft God de ledematen en organen elk afzonderlijk hun plaats in het lichaam aangewezen, zoals Hij het gewild heeft. 19Als zij alle samen een lid vormden, waar bleef dan het lichaam?20In feite echter zijn er vele ledematen, maar slechts een lichaam. 21Het oog kan niet tot de hand zeggen: “Ik heb je niet nodig,” en evenmin het hoofd tot de voeten: “Ik heb je niet nodig.” 22Nog sterker, juist die delen van het lichaam die het zwakst schijnen te zijn, zijn onmisbaar.23En die wij beschouwen als minder eerbaar, omgeven wij met groter eer. Onze minder edele ledematen worden met groter kiesheid behandeld; 24de andere hebben dat niet nodig. God heeft het lichaam zo samengesteld, dat Hij aan het mindere meer eer gaf, 25opdat er in het lichaam geen verdeeldheid zou zijn en de ledematen eendrachtig voor elkaar zouden zorgen. 26Wanneer een lid lijdt, delen alle ledematen in het lijden; wordt een lid geëerd, alle delen in de vreugde. 27Welnu, gij zijt het lichaam van Christus, en ieder van u is een lid van dit lichaam. 28Nu heeft God in de kerk allerlei mensen aangesteld, ten eerste apostelen, ten tweede profeten, ten derde leraars; voorts zijn er wonderkrachten, dan gaven van genezing, hulpbetoon, bestuur en velerlei taal. 29Zijn soms allen apostelen, allen profeten, allen leraars, allen wonderdoeners? 30Hebben allen gaven van genezing? Spreken allen in vervoering? Kunnen allen uitleg geven?31Gij moet naar de hoogste gaven streven. Maar eerst wijs ik u een weg die verheven is boven alles.

Het is duidelijk dat de eerste kerk (sekte !) een soort communistische commune was. Of welke andere betekenis kan je geven aan een beeld van de kerk als één lichaam ? Dat communisme komt ook terug in de Handelingen van de Apostelen: “..Allen die het geloof hadden aanvaard, bleven bijeen en hadden alles gemeenschappelijk. Ze verkochten al hun bezittingen en verdeelden de opbrengst onder degenen die iets nodig hadden…” (Hand 2: 44-45)

Die manier van samenleven is natuurlijk nog al extreem. Ze komt zeker door het algemene psychologische fenomeen dat bekeerlingen – tot om het even welk geloof, – extremistisch zijn in de beleving van hun nieuwe geloof. En het is natuurlijk ook waar dat die christenen toen geloofden dat het einde der tijden nabij was, en ze dus geen bezittingen meer nodig hadden. Maar het blijft een feit dat ze de kernboodschap van het evangelie, de liefde, beleefden. Van de ene kant kan je zeggen dat het goed is dat deze extreme beleving is afgezwakt, maar tegelijkertijd is het ook spijtig dat bij sommigen die afzwakking zo groot is, dat er van de kernboodschap niet veel meer overblijft. Maar dat is een probleem van de kerk, en niet van het christendom als boodschap.

Nu is er natuurlijk een zwak punt: het gemeenschapselement bleef beperkt tot mensen die zich hadden laten dopen, met andere woorden, tot leden van de kerk. Maar je kan van mensen in die tijd niet verwachten dat ze de Internationale zongen. En daarbij: het is moeilijk om alles te delen met mensen die je vervolgen omwille van je geloof.

De te laat gestorven Etienne Vermeersch verweet de kerk dat ze de slavernij aanvaardde. Maar ook daar speelt dat tijdsbesef. Ethische inzichten evolueren. Als het goed gaat wordt het ethisch aanvoelen met de tijd fijngevoeliger. In de tijd van de eerste kerk was het algemeen ethisch aanvoelen nog niet genoeg gevorderd om de slavernij als onethisch te ervaren. Vermeersch die als een groot intellectueel wordt aanbeden door de atheïstische kliek, blijkt hier dus gewoon een dommerik. Maar al hadden die eerste christenen dan niet het besef dat slavernij onmenselijk was, ze hadden wel al door dat ze slaven als mensen en ledematen van het mystieke lichaam moesten behandelen. Een besef dat in de omliggende wereld nog lang niet was doorgedrongen. Dat er hier en daar een individu was dat zijn slaven goed behandelde, is hier niet mee in tegenspraak.

Ok, het is niet echt kies van Paulus om de slaven met kloten te vergelijken. Maar als hij dan stelt dat die kloten met meer kiesheid moeten worden behandeld en dat God aan het mindere  meer eer gaf, is er toch niet echt nog een groot probleem. Problematisch is nog dat er de begrippen meer en minder worden gebruikt, maar opnieuw: vergeleken met de ethische inzichten van die tijd was het christelijke inzicht een geweldige vooruitgang. En die evolutie heeft zich verder gezet. En – mijn atheïstische vijanden willen het niet horen – de waarden van de verlichting zijn gewoon een voortzetting van de evolutie die bij het christendom is begonnen.

Ter attentie van mijn liberale vijanden: uit deze teksten blijkt duidelijk dat liberalisme of kapitalisme niet samen gaan met christendom. Dat geldt ook voor mijn katholieke vijanden.

Een reactie achterlaten

Je e-mailadres zal niet getoond worden. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *